Không chỉ đáng giá về di sản kiến tạo và cảnh quan, Đắk Nông có bề dày quá khứ đời sống văn hóa với những quý giá văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, linh hoạt và độc đáo. nổi danh là bầu không khí nền văn hóa cồng chiêng; sử thi Ot N’drong; hệ thống sự kiện dân gian; dệt thổ cẩm; đàn Tính hát Then… Hiện nay, trong Nhân dân còn giữ gìn, giữ gìn nhiều vốn đời sống văn hóa truyền thống mang đặc trưng riêng của mỗi bản địa, vùng miền. Qua đó, đóng góp to lớn vào bảo tàng dân tộc Đắk Nông nói riêng và Việt Nam nói chung. Trăn trở về công tác giữ gìn, phát huy quý giá đời sống văn hóa, nghề tập quán của các bản địa thiểu số (DTTS) trước nguy cơ mai một bản sắc, các nghệ nhân DTTS gửi gắm tâm tư, nguyện vọng về các giải pháp, cơ chế chính sách phù hợp để giữ gìn đời sống văn hóa tập quán trong thời kỳ hội nhập và tiến bộ. Tham khảo : ban tranh son dau Nhà May Mắn nghệ sĩ ưu tú H’Nir nghệ nhân H’Nir (SN 1956) là người truyền lửa văn hóa phong tục người bản xứ Mạ ở xã Quảng Khê (Đắk Glong). Bà am đồng lòng và nhiệt tình giữ nghề dệt thổ cẩm như vái, áo, túi, khăn, khố và biết nhiều bài múa, hát dân ca… của người Mạ. Bà lý tưởng các cấp chính quyền tiếp tục hứng thú, tạo điều kiện tốt hơn nữa và thường xuyên mở nhiều lớp nghề dệt thổ cẩm để nhiều người biết dệt thổ cẩm phong tục. nghệ sĩ H’Nir (bên trái) chỉ dẫn học viên người bản xứ Mông cách dệt thổ cẩm của người Mạ tại làng du lịch tham quan văn hóa thôn ba, xã Đắk Som (Đắk Gong) Tỉnh, các ngành chức năng cần giúp đỡ giới thiệu sản phẩm dệt thổ cẩm tại các Làng văn hóa du lịch cộng đồng nằm trên tuyến công viên địa chất thế giới Đắk Nông để duyên dáng khi đến Đắk Nông tham quan có thể thuận tiện mua làm kỷ niệm… Đó là cách để khuyến khích thế hệ trẻ học, giữ gìn, phát huy nghề thổ cẩm truyền thống; đồng thời tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân địa phương. Tham khảo : bán tranh sơn dầu phong cảnh HCM Nhà May Mắn nghệ nhân H’Nir chia sẻ về quá trình truyền dạy nghề dệt thổ cẩm với phóng viên Báo Đắk Nông nghệ sĩ Nhân dân H’Jang Bà H’Jang (SN 1942) ở thị trấn Kiến Đức (Đắk R’lấp) là nghệ nhân Nhân dân được Nhà nước công nhận và phong tặng danh hiệu 5 2019 vì “Đã có nhiều cống hiến xuất sắc trong lưu giữ và phát huy di sản lịch sử phi vật thể của dân tộc”. Tuổi đã cao nhưng ngày ngày bà vẫn miệt mài bên khung cửi để dệt nên những tấm vải đa sắc sặc sỡ của người bản xứ M’nông. Sau khi dệt thành những tấm vải, bà lại thiết kế, ngồi bên bàn máy khâu may lên các sản phẩm váy, áo, túi, khăn… theo ý muốn. nghệ thuật Nhân dân H’Jang (bên trái) chỉ dẫn thế hệ trẻ cách tạo hoa văn, dệt thổ cẩm truyền thống Theo nghệ thuật Nhân dân H’Jang, chính quyền các cấp cần thường xuyên tổ chức tương đồng nền văn hóa, văn nghệ; tổ chức tái hiện lại các lễ, hội tập quán. Bên cạnh đó, động viên, khuyến khích các tầng lớp Nhân dân, cán bộ, công nhân, viên chức nên mặc thường xuyên trang phục phong tục bản địa mình mỗi dịp lễ, hội, tết… để thể hiện đa dạng sắc màu 54 bản địa Việt Nam. nghệ sĩ ưu tú Nông Văn Hưu nghệ nhân ưu tú Nông Văn Hưu, xã Nam Dong (Cư Jút) hiện đang giữ gìn nhiều hiện vật, tư liệu hát Then đàn Tính của dân tộc Tày. Ông trực tiếp sáng tác nhiều điệu Then và nghiên cứu, dịch sang tiếng Việt được hơn 150 bài. Nhiều bài Then hay, ý nghĩa do ông sáng tác như: Khúc tâm tình Đắk Nông, Pắc Pó mùa thu (ca ngợi Bác Hồ), Lời Then dâng Bác, Lời chào xứ Lạng, Đắk Nông kính chào quý khách…; đã được Câu lạc bộ hát Then xã Nam Dong dàn dựng và biểu diễn đã nhận được nhiều giải thưởng cao trong các liên hoan đàn Tính, hát Then của tỉnh, địa phương và toàn quốc. Ông Nông Văn Hưu không chỉ sáng tác lời Then mà còn biết chế tác đàn Tính Theo nghệ sĩ Nông Văn Hưu, thực tế nhiều nét đặc trưng, giá trị của các loại hình nền văn hóa phi vật thể đang dần mai một. Nguyên nhân sâu xa chính là trong cộng đồng chưa hiểu được sự cần thiết phải giữ gìn và phát huy. độc nhất vô nhị, các cấp cơ sở vẫn chưa thích thú đúng mức việc bảo tồn các quý giá văn hóa tập quán trong cộng đồng. khoảng thời gian tới, các cấp chính quyền, cơ quan quản lý Nhà nước phải quan tâm, tạo điều kiện cho những nghệ sĩ “chưa chính danh” tham gia các hội thi, liên hoan để bổ sung vào bản thành tích nhằm hoàn thiện hồ sơ phong tặng hoặc có sự mềm dẻo trong tiêu chí phong tặng đối với các nghệ nhân lớn tuổi. Càng có nhiều nghệ thuật thì công tác giữ gìn, giữ gìn và truyền dạy nền văn hóa cũng như nghề tập quán càng được thực hiện tốt. nghệ thuật ưu tú Y Sim Ê ban Với đội ngũ người có đẳng cấp ở Đắk Nông không thể không nhắc tới nghệ sĩ ưu tú Y Sim Ê Ban (sinh năm 1959), dân tộc Ê đê, buôn Nui, xã Tâm Thắng (Cư Jút). Không những biết đánh cồng chiêng, chỉnh chiêng, ông Y Sim còn sử dụng thuần thục và chế tác nhiều loại nhạc cụ của đồng bào Ê đê như đàn gung, đàn bruốt, đinh 5, đinh tuốt, tù và, trống... Những giai điệu thân thiết, thân thương, gắn với cuộc sống hằng ngày của người dân nơi đây được ông bảo tồn và truyền tải đến mọi người. Cũng chính điều đó làm ông ngày càng gắn bó mật thiết hơn với niềm say mê nhạc cụ của bản địa cho dù cuộc sống thường nhật thay đổi, làm giảm đi nhiều những điều kiện để phát huy hết niềm say mê, yêu thích ấy. nghệ sĩ ưu tú Y Sim Ê ban sử dụng thuần thục nhiều loại nhạc cụ của đồng bào Ê đê Điều mà ông Y Sim Ê Ban vẫn trăn trở là những năm gần đây, bà con ở các buôn làng vì thấy cái lợi trước mắt đã bán chiêng, cổ vật, những vật dụng đáng giá trong nhà. Số chiêng lớn, chiêng nhỏ các buôn chỉ còn sót lại vài cái riêng lẻ nên mỗi khi biểu diễn gặp nhiều khó khăn vì chiêng phải đủ bộ mới đánh được, thiếu một chiếc không thành bộ chiêng. Bên cạnh đó, thế hệ trẻ không còn mặn mà trong việc giữ gìn, lưu giữ văn hóa truyền thống. khoảng thời gian tới, ông mong muốn ngành đời sống văn hóa, vùng tiếp tục quan tâm giúp đỡ hơn nữa về vật chất, tinh thần, mở các lớp dạy cồng chiêng, đan lát, chế tác nhạc cụ để các lớp con cháu tiếp tục phát huy, trân giữ quan trọng tốt đẹp của dân tộc Ê đê. Qua đó, góp phần giữ gìn, làm đa dạng hơn bảo tàng của cộng đồng các dân tộc trên địa bàn tỉnh Đắk Nông. Trung tam nuoi nguoi khuyet tat - Maison Chance Địa chỉ: 19A, Đ. Số 1, Kp 9, P. Bình Hưng Hoà A Q. Bình Tân, Tp. Hồ Chí Minh, Việt Nam Hotline : 090 906 2528 Web site du lịch Đắk Nông Nhà May Mắn : maison-chance.org/shop
